Wpływ zmian klimatu na zachowanie zwierząt

Kiedy ktoś mówi o zmianach klimatu, pierwsza myśl jaka przychodzi nam do głowy to wzrost średniej temperatury. Aby ostrzec nas przed konsekwencjami rosnących temperatur i zmian klimatu pojawiają się zdjęcia niedźwiedzi polarnych dryfujących na małej tafli lodu. Być może przekaz jest silniejszy, jeśli oglądamy takie obrazki.

Wpływ zmian klimatu na zachowanie zwierząt

Jednak, konsekwencje zmian klimatu nie zawsze jednak są tak efektowne. Na przykład wpływ zmian klimatu na zachowanie naszych pupili nie zawsze jest łatwo zauważalny i przez to bardzo często niedoceniany. To, że coś nie jest wyraźnie widoczne, nie znaczy, że tego nie ma.

Aby łatwiej to wszystko zrozumieć, pomyśl jaki wpływ ma pogoda na Ciebie, poziom Twojej energii i nastrój. Czujesz się pełen energii i radosny podczas wiosennych, słonecznych dni, a kiedy pada- nie masz humoru i czujesz spadek energii. To samo tyczy się zwierząt.*

W jaki sposób zmiany klimatu wpływają na Twojego pupila?

Zmiany klimatu stanowią ogromne wzywanie, zarówno dla nas jak i naszych zwierząt. Tak jak ze wszystkim co nowe, nauczenie się radzenia sobie ze zmianami wymaga czasu i przystosowania się do nowej rzeczywistości. To normalne, że przystosowując się do nowych warunków, zwierzęta będą wykazywały zmiany w zachowaniu. Dzieje się tak, ponieważ sprostanie wyzwaniu wymaga zarówno psychicznego jak i fizycznego przystosowania się. A kiedy ciało i umysł są obciążone, zmiany w zachowaniu są nieuniknione.

Zmiany klimatu i fobie dźwiękowe

Zmiany klimatu spowodowały, że burze są gwałtowniejsze i występują częściej, nawet w miejscach, gdzie rzadko pojawiał się deszcz. W miejscach, gdzie burze występowały często, ich intensywność i czas trwania wzrosły.

Większość zwierząt z natury jest wrażliwa na dźwięki i czują strach przed burzą czy grzmotami. Problem wydaje się być większy, ponieważ większość opiekunów zwierząt nie uważa, że strach przed hałasem jest istotnym czynnikiem wywołującym stres. Powoduje to, że ekstremalne warunki pogodowe, takie jak grzmoty i błyskawice tworzą tak zwany efekt domina. Efekt domina oznacza, że strach przed hałasem jest lekceważony, ulega wzmocnieniu i przekształca się w fobie dźwiękowe. Zwierzę z fobią dźwiękową będzie wykazywać strach i niepokój nawet przy łagodnych dźwiękach, takich jak wiatr, rozmowa ludzi na ulicy, włączone radio u sąsiada czy dźwięk Twojej suszarki do włosów.

Im silniej zwierzę reaguje na dźwięk, wywołujący fobię, tym dłużej trwa proces leczenia, co wpływa na ogólny stan zdrowia, dobrostan i zachowanie. W przeszłości fobie związane z burzą pojawiały się tylko u dorosłych psów. Dziś coraz częściej problem ten pojawia się u coraz młodszych psów, a co ciekawe, także u kotów w każdym wieku.

Zmiany klimatu i stres związany z upałem

Wzrost średniej temperatury jest chyba najbardziej powszechnym problemem związanym ze zmianami klimatu. Psy w naturalny sposób regulują swoją temperaturę ciała poprzez dyszenie- dzięki temu uwalniają z organizmu nadmiar ciepła i w ten sposób się chłodzą. Ten prosty, lecz efektywny mechanizm jest wydajny w temperaturach poniżej 32 stopni Celsjusza. W wyższej temperaturze wspomniany mechanizm zawodzi, a psy stają się wrażliwe i może dojść u nich do przegrzania czy nawet udaru cieplnego. Problem jest jeszcze bardziej poważny u psów i kotów ras brachycefalicznych, u których oddychanie nawet w normalnych warunkach bywa utrudnione. Przegrzanie i udar cieplny stanowią zagrożenie dla życia zwierzęcia i wymagają szybkiej interwencji lekarza weterynarii.

Wraz ze wzrostem średnich temperatur, u wszystkich psów na całym świecie rośnie szansa na przegrzanie. Ostatnie badania pokazują, że najczęstszą przyczyną zgonów, związanych z przegrzaniem jest nadmierny wysiłek. Co to oznacza? Oznacza to, że Twój pies nie potrzebuje 10 minutowego spaceru w upalny dzień, aby ulec przegrzaniu. Wystarczy 20 minutowy spacer w średnim upale. Dzieje się tak, ponieważ psy mają często grubą sierść, która powoduje, że jest im dużo cieplej niż jest w rzeczywistości. Poza tym ich mechanizm pocenia się nie jest tak wydajny jak nasz. W ostatnich latach lekarze weterynarii zauważyli dramatyczny wzrost udarów cieplnych u zwierząt.

Oprócz tego, jeśli asfalt i chodnik są bezpośrednio narażone na promieniowanie słoneczne, bardzo szybko absorbują ciepło i wolno je uwalniają. Kiedy zwierzę będzie spacerowało po tak nagrzanej powierzchni może poparzyć sobie opuszki palców. Poparzenia takie są bardzo bolesne a rekonwalescencja jest bardzo długa.

Wszystkie zwierzęta uwielbiają spędzać czas na zewnątrz, ale jeśli zwiększa to ryzyko udaru cieplnego czy przegrzania, będą mniej wypuszczane na dwór lub nie będą miały ochoty wychodzić z domu. To wystarczy, by spowodować zmiany w zachowaniu. Dlatego też zachęcamy poradzić się lekarza weterynarii i porozmawiać o alternatywnych metodach aktywności, które mogłyby zastąpić te poprzednie. Nie wspominając już o tym, że rekonwalescencja po takich traumatycznych przeżyciach jak udar cieplny czy poparzenia, sama w sobie ma wpływ na zachowanie pupila.

Zmiany klimatu wpływają na zmiany w zachowaniu związanym z rozrodem

Cykl reprodukcyjny u kotów jest bezpośrednio związany ze zmianami klimatu. Podczas gdy samce mogą kryć kotki przez cały rok, u samic rozpoczęcie okresu rozrodczego rozpoczyna się z coraz dłuższymi i cieplejszymi dniami, które zaczynają się wczesną wiosną. Wyższa średnia temperatura wydłuża okres reprodukcyjny u kotów i prowadzi do pojawienia się ogromnej populacji kociaków.

Mało tego, bezpańskie koty mają więcej czasu na rozmnażanie. Podczas łagodnych zim, nowonarodzone kocięta łatwiej mogą przeżyć, szybko osiągnąć dojrzałość i także zacząć się rozmnażać. Wzrost średniej temperatury jest zatem też odpowiedzialny za błędne koło wzrostu populacji bezdomnych kotów.

Niekontrolowany wzrost populacji bezdomnych kotów stanowi poważne zagrożenie dla kotów domowych. Jeśli kot domowy jest kotem wychodzącym, może kontaktować się z kotami bezdomnymi, staje się narażony na wiele niebezpiecznych chorób, które mogą zagrażać jego życiu.

Zmiany klimatu powodują, że zwierzęta spędzają więcej czasu w domu

Ekstremalne warunki pogodowe i wysokie temperatury powodują, że nasze zwierzęta spędzają więcej czasu w domu. Wspólne chodzenie na spacery, spędzanie czasu na świeżym powietrzu jest dobre dla naszego zdrowia fizycznego i psychicznego. Nawet zwykły spacer zapewni już naszemu pupilowi odpowiednią codzienną dawkę ruchu. Aktywność fizyczna jest niezbędna do utrzymania prawidłowej wagi ciała. Spędzanie więcej czasu w domu i mniejsza aktywność fizyczna może doprowadzić do wzrostu masy ciała i otyłości. Otyłość sama w sobie nie jest chorobą, jest jednak czynnikiem ryzyka, który powoduje wiele zagrażających życiu chorób. Poza tym, otyłe psy mają częściej problemy hormonalne. Najczęściej problemy te dotyczą podwyższonego hormonu stresu- kortyzolu. Wysoki poziom kortyzolu wiąże się z lękiem i problemami behawioralnymi.

Dla większości zwierząt przebywanie w zamknięciu jest już stresujące same w sobie. Zwierzęta naturalnie lubią badać i odkrywać swoje środowisko. Badanie swojego terenu angażuje psychikę zwierzęcia, dzięki czemu ćwiczy on swój umysł. Brak stymulacji psychicznej może prowadzić do behawioralnych problemów, takich jak różnego rodzaju stereotypie czy lęk separacyjny.

Zmiany klimatu wpływają na neurotransmisję

Zmiany klimatu powodują pogorszenie pogody we wszystkich aspektach- mroźne zimy stały się łagodniejsze, ciepłe lata stały się upalne. Oprócz tego ekstremalne warunki pogodowe są częstsze, dłużej trwają i są bardziej intensywne. Badanie przeprowadzone w 2015 roku pokazało, że zmiany pogody, takie jak wahania temperatur wpływają na funkcjonowanie układu nerwowego i procesy neurotransmisji.

Czym jest neurotransmisja?

Neurotransmisja to proces, w którym komórki nerwowe komunikują się ze sobą. Proces ten zachodzi między innymi dzięki cząsteczkom chemicznym tzw. neuroprzekaźnikom. Kiedy jedna komórka nerwowa przenosi te niewielkie cząsteczki do drugiej komórki nerwowej, w rzeczywistości przekazuje informacje. Odpowiednia neurotransmisja jest podstawą wszystkich procesów zachodzących w organizmie. Zaburzenia w neurotransmisji prowadzą do zmian behawioralnych i zmian takich jak spanie, jedzenie czy nawet motywacja.

Zmiany klimatu wpływają na zachowanie człowieka

Wszystko co wpływa na nasze zachowanie, wpływa także na zachowanie naszych zwierząt. Wyobraź sobie upalne lato. To logiczne, że nie będziemy mieli ochoty na wychodzenie z domu. A jeśli my nie wyjdziemy, to nasze zwierzęta też nie będą wychodzić. Spędzanie czasu na zewnątrz zapewnia nam oraz naszym zwierzętom zdrowie fizyczne i psychiczne. Długotrwałe pozostawanie w domu powoduje, że nasze zwierzęta są narażone na nudę z powodu braku bodźców i stymulacji psychicznej. Mniej aktywne spędzanie wspólnego czasu może doprowadzić do problemów behawioralnych, takich jak lęk separacyjny.

Zmiany klimatu, klęski żywiołowe i migracje ludzi

Powodzie, huragany i pożary oraz inne klęski żywiołowe są konsekwencją zmian klimatu. Kiedy pojawia się klęska żywiołowa ludzie często zostają ewakuowani, a wiele zwierząt zostaje na miejscu. Ewakuacje takie rzadko biorą pod uwagę zwierzęta, a miejsca noclegowe dla ludzi nie chcą ich przyjmować. Jeśli zwierzęta przetrwają, niektóre z nich trafiają do schronisk dla zwierząt. Wiele z nich przebywając w takim miejscu ma potem problemy z zachowaniem. Większość z nich ma depresję i jeśli nie zareaguje się w odpowiednim momencie, może ona stać się długotrwała.

Nawet jeśli plan ewakuacyjny uwzględniał zwierzęta i były zabierane do tymczasowych schronisk razem ze swoimi właścicielami, to stres związany z nową sytuacją i nowym miejscem jest wystarczający, żeby doprowadzić do poważnych zmian w zachowaniu.

Dlaczego nasze zwierzęta nie umieją łatwo się zaadaptować?

Ogólnie mówiąc zwierzęta mogą przystosować się do zmieniających się warunków na trzy sposoby:

Adaptacja do zmian klimatu

Zmiany klimatu powodują, że zwierzęta przystosowują się do nowych warunków na kilku poziomach. Muszą dostosować swój tryb życia i rozmnażania się do procesów zachodzących w czasie i przestrzeni. Zmiany w długości okresu rozrodczego, czy w dostępności pokarmu wpływają także na zachowanie zwierząt.

Los naszych zwierząt zależy od nas. Zarówno dzikie jak i domowe zwierzęta muszą zaadoptować się do nowych warunków środowiskowych. Różnica polega na tym, że my jako odpowiedzialni właściciele naszych pupili możemy im w tym pomóc U naszych zwierząt jest inaczej, praktycznie każdy aspekt ich życia zależy od nas- żywienie, mieszkanie czy styl życia. Dlatego też nie możemy spodziewać się, że nasze zwierzęta będą umiały się przystosować bez naszej pomocy.

Zmiany klimatu są faktem. Jeśli weźmiesz do ręki jakąkolwiek książkę do biologii, nauczysz się, że zwierzęta łatwo się adaptują. To oznacza, że nasze zwierzęta też się potrafią przystosować. Jednak adaptacja jest czymś, co następuje przez długi okres. Podobnie jak ewolucja. Nierozsądne jest spodziewać się, że przystosowanie się nastąpi w ciągu jednej nocy. Zmiany klimatu stanowią nowe wyzwanie dla naszych zwierząt i rozwijają się zbyt szybko, aby zdołały zadziałać naturalne mechanizmy adaptacji.

Starsze zwierzęta mają mniejsze zdolności adaptacyjne. Podobnie jak starsi ludzie, starsze zwierzęta trudniej dostosowują się do nowych warunków. Poza tym często starsze zwierzęta cierpią na demencję i zaburzenia funkcji poznawczych. Te przypadłości związane z wiekiem znacznie obniżają zdolności adaptacyjne.

W jaki sposób możemy chronić nasze zwierzęta przed skutkami zmian klimatu?

Przygotowanie odpowiedniego planu ochrony zaczyna się od odpowiedniej edukacji. Obejmuje to zapewnienie dostępu do dokładnych i wartościowych informacji. Musisz lepiej zrozumieć zagrożenia związane ze zmianami klimatu. Jest to coś, nad czym muszą aktywnie pracować lekarze weterynarii i inni specjaliści zajmujący się zwierzętami (technicy weterynaryjni, behawioryści, dietetycy weterynaryjni, groomerzy, trenerzy). Oni muszą Cię edukować- opiekuna- i udzielać Ci użytecznych rad. Kiedy opiekun zwierzęcia będzie dobrze poinformowany, będzie mógł chronić swojego pupila wprowadzając kilka zmian. Ponieważ zwierzęta domowe mają już swoje stałe przyzwyczajenia, zmiany należy wprowadzać stopniowo. Oto kilka wskazówek jak to zrobić:

W upalne dni wyprowadzaj swojego psa wcześnie rano i późno wieczorem, kiedy temperatury są niższe. W mroźne dni zaplanuj spacer w środku dnia, kiedy jest najcieplej. Zainwestuj w zabawki, którymi Twój pupil będzie mógł bawić się w domu. Dzięki temu zapewnisz mu dobrą fizyczną i psychiczną kondycję. Możesz także nauczyć swojego psa nowych umiejętności. W ten sposób nie tylko zapewnisz swojemu psu dobrą zabawę, ale także spędzicie aktywnie razem czas, co dobrze wpłynie na wasze wspólne relacje.

Unikaj karmienia swojego pupila w najgorętszym okresie dnia. Wysokie temperatury zmniejszają apetyt. Z drugiej strony, jeśli Twój pupil spędza dużo czasu na zewnątrz, kiedy jest zimno, daj mu bardziej kaloryczny posiłek, aby zrekompensować utraconą energię, którą wykorzystał na ogrzewanie swojego ciała. Najlepiej zapytaj swojego lekarza weterynarii o ilości podawanego jedzenia i rodzaj diety.

Powszechne jest błędne przekonanie, że zwierzęta mieszkające na dworze podczas ekstremalnych warunków pogodowych powinny zamieszkać w domu. Zwierzęta, które przywykły do spędzania całych dni na świeżym powietrzu, nie postrzegają Twojego domu jako bezpiecznego miejsca. Wręcz przeciwnie, przeprowadzka taka może wywołać znacznie większy stres niż ekstremalne warunki pogodowe. Zwierzętom mieszkającym na zewnątrz należy zapewnić bezpieczne schronienie dostępne 24 godziny na dobę, 7 dni w tygodniu, nie tylko podczas ekstremalnych warunków pogodowych.

Wnioski

Zmiany klimatu są faktem i zachodzą nawet w tej chwili. Nie możemy tego zmienić. To co możemy zmienić, to to, jak sobie z tym wszystkim radzić. Musimy połączyć siły, aby walczyć ze skutkami zmian klimatu i pomóc naszym pupilom przystosować się do tego nowego wyzwania. Wraz ze wzrostem średniej temperatury, spada dobrostan naszych zwierząt. Najlepszy sposób, aby pomóc naszym zwierzętom to właściwa edukacja. Opiekunowie zwierząt muszą sobie zdawać sprawę z ryzyka związanego ze zmianami klimatu. Muszą także wiedzieć jak im zapobiegać lub, jeśli już się pojawiły, jak minimalizować ich negatywny wpływ na swojego pupila.

Na szczęście, poprzez proste zmiany w codziennej rutynie, możemy zmniejszyć wpływ zmian klimatu na zachowanie naszych zwierząt. Jeśli nie jesteś pewna/pewny jak możesz chronić swojego ukochanego pupila przed ryzykiem, związanym ze zmianami klimatu, nie zwlekaj i skorzystaj z rad lekarza weterynarii lub profesjonalnego behawiorysty.

Materiały powiązane

Kiedy, dlaczego i w jaki sposób można kąpać kota?

Koty z natury są bardzo czystymi zwierzętami – dużo czasu spędzają na…

Adopcja psa – „przed i po”. Porady na pierwsze 30 dni

W życiu zaadoptowanego psa pierwsze tygodnie spędzone z nowym opiekunem…

Nie zapominajmy o naszych ulubieńcach! – Ważne szczepienia dla psów

Każdy pies biega czasem za swym własnym ogonem, wylizuje lub podgryza…